Puroda Çekişin Tanımı
Hava akışı, puroyu dudaklarınızla çektiğinizde hissettiğiniz direncin kısa tanımıdır ve purodan alınan keyfin önemli kısmını belirler. Dengeli çekişte duman çabasız gelir, ama ağzı boğmaz ve dili yormaz, ve bu his oturumun ilk dakikasından sonuna kadar korunursa puro gerçekten işini görür. Dar çekişte emmek yorar, gevşek çekişte ise duman gereğinden bol dolar ve lezzet dağılır. Mesela robusto puro çekişi nasıl kısa boyuyla direnci çabucak sınatır, don tomas toro puro ise geniş gövdesi nedeniyle serin ve uzun soluklu bir akış sunar, yani ağız dumanla dolup taşmadan aromayı seçmeye fırsat verir. İki vitola yan yana konduğunda aradaki fark hemen görülür. Bu yüzden ilk birkaç çekişe odak etmek ve hissi aklınızda tutmak yerinde olur, ve bu fark yalnızca boyutla ilgili değildir, sarım biçimi ile yaprak kalınlığı da rol oynar. Tat tarafı de hava akışıyla doğrudan bağlıdır, çünkü hava azalınca aromanın ortaya çıkması da zorlaşır. Kısacası çekişi anlamak, puroyu doğru değerlendirmenin başlangıç noktasıdır, çünkü burada önemli olan sayılardan çok damakta bırakılan akıcılıktır.
Sıkı Dolgu Neyi Değiştirir
Sıkı çekişin en bariz işareti, çeneyi zorlayan ve dumanı ancak az az çıkaramayan emme çabasıdır. Böyle bir durumda duman zayıflar, tat bastırılır ve yanma ucu kızışır, ve bu durum tek başına puroyu hatalı saydırmaz, fakat sabırlı bir bakış hak eder. Kaynağı genellikle dolgunun gereğinden yoğun sarılmasıdır, bazen de yaprakların düzensiz dizilmesidir. Mesela choix supreme yanma testi gibi yoğun bir yapıda direnç ihtimali artar; kremsi kısa demi tasse ise kısa formuyla biraz daha hızlı bir akış sunmaya eğilimlidir, ve bu ısınma acı bir his ekler, dengeli bir puroyu bile olduğundan kötü hissettirir. Nem ayrıca direnci tetikler, nedeni şu ki nemli yaprak şişerek hava yolunu kısar. Bu sebeple sıkı çekişe çabuk karar vermek yerine ilk olarak nem durumuna göz atın, çünkü dış görünüşe ve elle yoklamaya dayanmak genellikle işe yaramaz. Sonra kesimi ve dinlenme süresini sorgulayın, nedeni şu ki ufak bir ayar çoğu zaman yeterlidir. Tek başına sıkılık her zaman kalite sorunu değildir, ve telaş ettiğinizde küçük bir direnç ciddi bir sorun gibi algılanabilir.
Boşluklu Dolgunun Etkisi
Gevşek çekişte duman neredeyse çabasız ilerler, ama bu rahat bir işaret olmaz çünkü puroyu kısa sürede tüketir. Puro çabucak yanar, duman sert bir hâle gelir ve tat yüzeysel kalır, ve bu tempo kutudaki adetleri beklediğinizden daha hızlı eritir, oturumu da böler. Sebebi genellikle dolgudaki aralıklardır, yani tütünün düzgünce sıkılmamasıdır. Grand marshall yanma testi geniş gövdesine rağmen hava akışının dengeli gitmesini arayan bir harman; kon tiki yanma testi ise kutudaki adetlerin birbirine denk düşmesi bakımından bakılan bir örnektir, bu tabloda yapılacak en iyi hamle ısıyı makul tutmak olur. Gevşeklik hissi edildiğinde çekişleri aralamak ısıyı düşürmeye yardımcı olur. Ucu nazikçe toplamak da bazen fayda sağlar, yine de dolgu gerçekten boşsa durum düzelmez, nem durumu birlikte hesaba katılmalıdır, çünkü kuruluk gevşekliği çoğu zaman artırır. O zaman kutudaki diğer adetleri denemek yerinde olur. Bu yüzden aşırı rahat çekiş, tek başına iyi puro göstergesi olmaz, bu sebeple aynı kutudan çıkan adetler arasında bile küçük sapmalar görülmesi doğaldır.
Kuru Çekiş Testi Nasıl Yapılır
Kuru çekiş kontrolü, puroyu kestikten sonra yakmadan nazikçe çekip direnci anlamaktır. Bu sırada hava pürüzsüz geçerse durum olumludur, yani puro yakılmaya uygundur, ve bu küçük adım sonradan çıkacak aksaklıkları büyük oranda azaltır. Hiç hava geçmiyorsa puro dardır; gereğinden çok geçerse boşluklu sayılır. El rey taínos gibi sakin bir onluk kutu için bu deneme pratiktir; sedir kakao templarios puro ise sedir ve kakao tonları öne çıkan bir puro olarak aynı yoklamaya açıktır, ve doğru yapıldığında puroya hiçbir iz vermez, merak eden herkes için basittir. Kuru tat de bu testte biraz fark edilir ve ileride çıkacak lezzetin habercisini taşır. Puroda şüpheli bir ses varsa ateşlemeden önce vazgeçmek akıllıca olur, ama ilk izlenim doğru çıksa bile yakıldıktan sonra tablo güncellenebilir. Testi birkaç saniyelik yapmak yeterlidir, nedeni şu ki uzun süre çekmek ağza tükürük taşır. Sonucu kaydetmek ileride ölçü sağlar, ve bu alışkanlık deneyimli içicilerin çoğunda görülür, yeni başlayanlar için de güzel bir alıştırma yoludur.
Kesim Şeklinin Çekişe Etkisi
Kesim derinliği çekişi doğrudan etkiler, çünkü dumanın çıkış yolu tam olarak kesimle belirlenir. Çok sığ bir kesim hava yolunu daraltır, gereğinden derin bir kesim ise kapağı açar ve dumanı fazla arttırır, ve bu sayede ağza giren duman hacmi ayarlanabilir, tat da daha belirgin ortaya çıkar. Düz bıçaklı kesim birçok vitolada yeterlidir, V biçimli ise ince formlarda iyi sonuç verir. W.i.h. 20 ne kadar rahat gibi iri bir kutu ile fonseca cadetes ne kadar rahat gibi yumuşak bir harman farklı kesim ayarları ister, ve ince purolarda bu ayrıntı çok daha önem kazanır, çünkü küçük bir hata hava yolunu hemen etkiler. İyi bilenmiş bir bıçak kapağı hırpalamaz. Künt kesiciler ise örtü yaprağını hırpalayarak çekişi aksatır, ama her puro için aynı kesim uygun değildir, deneyim yavaş yavaş en uygun ayarı gösterir. Kesimi kapağın fazlasını götürmeyecek derinlikte tutmak işe yarar. Emin olmadığınızda ilk olarak hafif kesip sonra ihtiyaç olursa derinleştirin, çünkü alınan parçayı geri koymak olmaz, ve bu ölçü puroyu korur, sonraki denemeler için de pay tanır.
Nemin Puro Direncine Etkisi
Nem, çekişin en önemli sebeplerinden biridir, çünkü tütün yaprağı havadaki suya bağlı olarak genişler. Çok rutubetli bir puro şişer, hava yolu tıkanır ve çekiş zorlaşır, ve bu ölçüm küçük bir aletle mümkündür, sonunda oldukça işe yarar. Fazla nemsiz puro ise gevrer, çekiş açılır ve çabuk kısalır. Cristales kavanoz ne kadar rahat gibi kavanozda gelen adetler nem bakımından düzenli saklanmalıdır; cristales onluk çekişi nasıl ise onluk düzeniyle dengeyi kolayca sabitler, ve bu durum içim sırasında daha acı bir duman yaratır. Yerinde nem oranı sıklıkla yüzde yetmiş civarındadır. Bu denge çekişi tutarlı bırakır ve farklı günlerde içilen adetler arasındaki sapmayı azaltır, ve bu fark yalnızca bir iki puroda değil, aynı kutuda ayrıca hissedilir. Nem ölçer kullanmak tahmin yürütmekten daha güvenilirdir. Puroyu kutusundan alıp hemen yakmak yerine kısa bir dakika beklemek de yararlıdır, ama acele etmeden dinlendirmek genellikle en güvenli yoldur. Düzenli denemelerde doğru nem düzeni, çekişin farklı aylarda dengeli kalmasını kolaylaştırır.
Vitola ve Çapın Çekişe Etkisi
Vitola ve kalınlık çekişin seviyesini belirler, bu yüzden farklı boydaki purodan aynı direnci istemek doğru olmaz. Kalın gövdeli puro çoğunlukla belirgin biçimde daha geniş bir hava yolu verir, ince olanlar ise daha dirençli kalabilir, ve bu ayrıntı seçim yaparken sıklıkla gözden kaçırılmış kalır, oysa deneyimi büyük ölçüde etkiler. Tek cristales çekişi nasıl ince yapısı nedeniyle çekişi yormaz; decimos beşli yanma testi ise çok ince formuyla kısa zamanda tükenir. Uzun ve hacimli vitolalarda duman daha geç bir yol kat ettiği için daha yumuşak ulaşır, ve yanma süresi de çapa ve boya göre değişir. Bu sebeple direnç beklentisini boya ve çapa bağlı olarak ayarlamak yerindedir. İnce çubukta hafif sıkılık normal sayılabilir, çünkü ince kesitlerde hava ve duman daha az alan bulur. Geniş çapta ise aynı sıkılık daha sorunlu durur. Puroları aynı kıstasla tartmamak işe yarar, ve karşılaştırma yaparken aynı boy, çap ve nem koşullarını korumak yorumları belirgin biçimde daha tutarlı kılar. Son olarak çap ile boy birlikte düşünüldüğünde, kıyası adil tutmak basitleşir.
Düzgün Yanma İçin İpuçları
Yakma biçimi çekiş duygusunu şekillendirebilir, çünkü ateşin ilk dakikalarda nasıl yayıldığı sonraki yanışı şekillendirir. Alevi puroya dokundurmadan çevire çevire ısıtmak dengeli yanmayı sağlar, ve bu sabır isteyen hazırlık sonradan çıkabilecek sorunların birçoğunu ortadan kaldırır. Hatalı yakış tünel yaratır, tünel de çekişi aksatır. Guantanamera minutos 20'li kısa boyuyla kolayca tutuşur; tekli minutos ne kadar rahat ise tek olduğu için yakış denemesi çalışmaya elverişlidir, ve aynı düzen her vitolada küçük ayarlarla tekrarlanabilir. Çekişleri altmış saniye aralıklarla sürdürmek ısıyı dengeler. Sönen purolarda hafifçe esip tekrar yakmak genellikle yeter, ama rüzgârlı ortamlarda bu denge zorlaşır, daha sık ilgi ister. Külü erken silkelemek yerine doğal dökülmeye izin vermek sıcaklığı istikrarlı korur. Tünel derinleşirse ucu nazikçe yeniden ısıtmak kenarları düzeltmek için işe yarar, çünkü bunaltıcı bir içim sıklıkla dikkatsiz bir yakıştan doğar. Tüm bu küçük hamleler birlikte gelince içim sonuna kadar düzgün ilerler ve tat katmanları çok daha rahat hissedilir, hele uzun oturumlarda bu fark belirginleşir.
Çekiş Sorunları İçin Çözümler
Sıkı çekişi çözmek için ince bir iğneyle ucuna nazikçe kanal açmak işe yarar, ama fazla sert inmek dolguyu dağıtabilir. Gevşek durumda ise çekişleri yavaşlatmak ve ucu hafifçe kapatmak fayda sağlar, ve bu sayede bir sonraki kutu için daha bilinçli bir karar almak basitleşir. Altılı set hediye seti gibi karışık setler farklı harmanları birleşik kutuda gösterir; blue sampler ne kadar rahat ise yumuşak harmanları bir araya toplayarak çekiş kıyası için fırsat yaratır. Aynı kutuda iki değişik direnç seviyesi görmek mümkündür, ve tatlımsı harmanların çoğunda direnç nispeten hafif kalır. Bu değişkenlik çoğunlukla sarım ve dolgu düzeninden kaynaklanır. Sorunlu adedi bir yana ayırıp diğerlerini sınamak daha akıllıcadır, ve bu farklılık puro değerlendirirken başvurulabilecek en açık kaynaklardan sayılır. Sabırla yaklaşmak pek çok sorunu hafifletir. Sonuç olarak doğru kutu seçimi, içicinin alışkanlığına da göredir, ve kendi eşiğinizi bilmek sonraki denemeleri çok kolaylaştırır. Bu yöntemi hemen her kutuda uygulamak, sonunda nasıl bir çekişin size yattığını öğretir, üstelik böyle bir yaklaşım basit ve uygulaması kolay.
İdeal Çekişin Ölçütleri
İdeal çekiş çok sıkı da gereğinden gevşek de olmayan ılımlı bir noktadır, ama bu noktanın tam yeri kişiden kişiye değişir. Her puroya çekiş açısından değer vererek kaydetmek zamanla belirgin bir tablo çıkarır, ve bu yaklaşım yalnızca puro seçerken değil, saklama düzenini kurarken de rehberlik eder. Bourbon collection çekişi nasıl vanilya ve karamel çizgisiyle dengeli bir ilerleyiş sağlar; grand rothschild yanma testi ise geniş formuyla bol duman akışı oluşturur. İki puroyu yan yana denemek çekişin nasıl değiştiğini anlatır, ve kısa notlar bile aylar sonra hangi purolara yeniden dönüldüğünü açıklar. Sonuçta sıkı ya da gevşek çekiş tek bir ölçüyle değil, nem, sarım, kesim ve yakış gibi etkenlerin birleşimiyle okunmalıdır. Bu bakış yanlış kararları önler, ama tek bir oturuma bakarak kesin bir hüküm vermek doğru olmaz. Notlarınız biriktikçe beğeninize denk direnç seviyesi ayrıca netleşir. Bu sayede her oturum bir sonrakine örnek olarak işler, ve denge arayışı, sonunda kişinin kendi damak zevkine uygun bir ritim oturtmasıyla biter.