Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Değerlendirmeye ateşlemeden başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu elinize bir referans noktası verir bilhassa yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Bu aşamada tadımda no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ve romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen koku ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır hem de bu küçük alışkanlık sonraki tüm yorumları daha güvenilir bir temele dayandırır. Notu hemen kaydetmek gerekir, çünkü hafıza kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu birkaç kez denemek yanılmayı azaltır zira gürültülü yerlerde ince kokular kolayca gözden kaybolur. Aroma gücü tek başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca şiddeti anlatır. Kısacası ilk denemede acele etmemek hem de kriterleri baştan netleştirmek en doğru yol sayılır. Ölçüt belli olunca her çubuk aynı terazide değerlendirilir ve notlar birbirini tutarlı olur. Tadım esnasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta durursa dikkat güçlenir.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek seferde değerlendirmek yanıltıcıdır üstelik baştan davranıp sonuç çıkarmak sık yapılan bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde tat çoğunlukla yumuşak ama net gelir tabii ki bu düzen her üründe aynen geçerli olmayabilir. No. 3 tubos gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer çünkü gerçek karakter genellikle burada saklıdır. Orta bölümde aroma gücü çoğu zaman zirveye yaklaşır ama notalar belirginleşir ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç yarım kalır. Kısa kalın çaplı vitola benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş gelir gerçekten bu sebeple sakin gitmek ödüllendirir. Sonlara doğru sıcaklık yükseldiğinden sertçe tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınmış tütün kendi karakterini ancak orta kısımda gösterir. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha tutarlı değerlendirme sağlar. Bölümlerin geçişi genellikle net olmaz, o nedenle kabaca üçe ayırmak yeterlidir. Değişimleri yakalamak adına nefes sıklığını değiştirmemek gerekir. Çok sık nefes almak sıcaklığı yükseltir hem de tadı çarpıtır.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha net kılar her zaman aynı ışık ve sessiz bir ortam tercih edilmelidir. Bir ile beş arası giden bir skala çoğu tadımcı için işe yarar bu durum değerlendirmeleri kişiden kişiye daha tutarlı yapar. Bir hafif notayı, 5 de ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı anlatır bu sayede odak bölünmez ve yorum doğruluğu artar. Romeo y julieta petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda kalır hem de sonradan okunduğunda hangi noktayı düşündüğünüz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik neye benzer gibi aynı boydaki bir kutu ise yumuşak tonları yüzünden yakın bir not alabilir yoksa aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Puanı yazmadan önce en az üç nefes almak şarttır öte yandan yarım puanlar vermek fazladan bir karmaşa getirir. Ölçeği her tadımda aynı tutmak kıyaslamayı güvenilir yapar. Ölçeğin ortası genellikle kullanılan değerdir, zira dengeli aromalar çoğunluğu kapsar. Uç noktalardaki puanlar gerçekten istisnai hâllerde kullanılmalıdır. Böylece kayıtlar ayırt edici olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, yanışın hızını hem de aroma gücünü doğrudan değiştirir bu yüzden kül hattının eşit ilerlemesini da izlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla keskin notalar erken belirir gerçekten ince çubuklarda sıcaklık birikimi çok daha hızlıdır. Romeo y julieta petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz ısınma temposu de aromayı doğrudan değiştiren bir etkendir. Kalın çubuklarda duman daha yavaş gelir ama notalar daha geç belirir hem de bu çabukluk aromanın okunma süresini daraltır. Baldan yana yumuşak puro gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı iyi örnekler küllenme düzensizse not bölümüne yazılmalıdır. Serin duman aromayı daha okunur kılar ama gücünü düşürmez tersine kalın çubukta ısı daha uzun bir süreye dağılır. Dolayısıyla kalınlığı kayıtlara yazmak unutulmamalı. Farklı kalınlıklarda iki çubuğu aynı oturumda denerken önce inceyi sonra kalını içmek iyi olur. Böylece yoğun tat ince olanın izlenimini gölgelemez. Aradaki ara süresi en az otuz dakika tutulmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Lezzet iki kanaldan algılanır: dildeki his ve burnun duyduğu koku hâlbuki ikisi karşılıklı tamamlar fakat eş anlamlı değildir. Gücü dikkatle yorumlamak için bu iki kanalı ayrı kaydetmek iyi olur bu fark ilk bakışta küçük görünse de sonuçları epey etkiler. Dumanı ağızdan bırakırken burundan hafifçe bırakmak retrohale denemesidir örneğin ılık bir soluk aromayı çok geniş gösterir. Short churchills gibi kremsi bir robusto bu yöntemle aroma tarafını belirgin verir ayrıca burun tıkalıyken denenen değerlendirmeler sağlam sayılmaz. Yirmi dakikalık ince puro gibi ince bir çubuk ise fındıksı notayı daha kısa geçirir sert bir çekiş de ince notaları siler. Güç damakta düşük ama burunda yüksek olabilir aynı şekilde ağır bir öğünden sonra duyarlılık körelir. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayırmak kafa karışıklığını önler. Acemi tadımcılar için ilk adımda burundan algılanan notalara bakmak işi basitleştirir. Zamanla damak tarafı de ayrıntı vermeye başlar. Değişik aromaları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak algıyı güçlendirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız yorulduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan düşük algılanır ayrıca yemek arasında deneme yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Bu yüzden her çubuktan önce ılık su almak yararlı olur bu küçük özen aroma gücünün gerçek yüzünü okunmasını mümkün kılar. Wide churchills tadım notları benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda daha uygundur zira yorgun bir damak en güçlü aromayı bile soluk gösterir. Sade kahve kakao tonlarını öne çıkarır, şekerli içecek ise notaları bastırır ayrıca buzlu içecekler dili duyarsızlaştırır hem de tat hissini azaltır. Puritos serisi aroma profili benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri suyla daha temiz görünür o nedenle hazırlık aşaması ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her tadımda aynı seçmek kıyası bozmaz gerçekten tatlı sıvıdan hemen sonra baharatlı tonlar gerçekte olduğundan güçlü hissedilir. Doyduktan hemen sonra tadım denemek doğru olmaz. Su ve kahve dışında sade çay de düşünülebilir; asıl mesele seçimin şekersiz olmasıdır. Damak temizlendikten sonra birkaç dakika ara vermek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan değerlendirme sıklıkla hatalı sonuçlanır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Sigarillo formatında içim hızlı olduğundan yoğunluk değişimi daha dar bir alanda yaşanır üstelik başlangıç notu bu ölçülerde hızla silinebilir. Dolayısıyla başlangıç ve son çekişler arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu sebeple küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha dikkatli izlenmelidir. Romeo julieta 20 club benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir böylece aroma gücünü izlemeyi rahatlatır zira her çekişin payı daha büyüktür. 20 mini sigarillo benzeri mini ölçü ise kakao tonunu hızla gösterip biter zira değişim uzun süre değil birkaç çekişte gerçekleşir. Mini ölçülerde iki çubuk tadmak tek denemeden daha sağlam izlenim sunar bu sebeple düzenli ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Teneke kutu kokusu yakmadan önceki ilk izlenimi oluşturur dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil de hemen bitince denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrıca kaydetmek iyidir. Boy küçüldükçe aroma ayrıntısı daralır, ama güç algısı aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini puro kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak gerekir. Ayrı bir sayfa açmak yararlıdır.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir deneme yoğunluk hakkında güvenilir bir fikir sunmaz demek ki her tadım bir öncekinin üzerine inşa edilir. Ruh hali, ortam ile zaman izlenimi değiştirir bu düzen üç dört tadımdan sonra belirgin fayda verir. Bu yüzden basit bir tadım defteri açmak işe yarar aksi takdirde benzer notalar defalarca baştan keşfedilir. Yıl dönümü sürümü puro benzeri yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde sedir notası değişiyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa geri dönüp bakmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu neye benzer benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu da zaman kaybına neden olur. Saat, çubuk ismi ile not deftere girilmelidir gerçekten ilk notlar ileride okunduğunda ilginç sapmalar barındırır. Notlar birbirinden iki puandan fazla fark varsa şartlar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz oturur. Kayıtta kısa ifadeler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Örneğin ikinci evre belirgin ahşap tonu gibi bir not tatmin edici olur. İleride okunduğunda net olmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Dolgunluk, dumanın damaktaki dokusunu anlatır; yoğunluk ise notaların belirginliğidir çünkü bu iki özellik aynı yönde ilerleme etmek zorunda değildir. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, oysa bağımsız ölçülür bu ikisini ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. El principe gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sedir tonunu net taşıyabilir örneğin sert bir içim sönük bir tatla gelebilir. La cabaña neye benzer gibi dengeli bir kutu ise orta gövdeyle badem notasını yüksek tutar kaldı ki ağır bir duman notasız de olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk güçlü lezzet sunabilir aksi durum da geçerlidir. Farkı görmek için iki ayrı not yazmak yeterlidir bu nedenle tek kelimeyle yoğun yazmak yerine ayrı ayrı yorumlamak önerilir. Gövdeye bakarak aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Aynı dolgunlukta iki ürün içinde yoğunluk ayrımı aramak hassas bir iştir. Bu yeteneğin gelişmesi zaman ve tekrarlı kayıt almayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kişisel damak zevkiniz olacaktır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Ortam, yoğunluk algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en iyi tadım koşulları değiştirmemekle başlar. Nemi düşük bir ortamda tütün çabuk yanar ve keskin tonlar abartılır bu sebeple oda koşullarını da deftere geçirmek yararlıdır. Çok nemli havada ise duman ağırlaşır hem de aroma bastırılır sıcaklık de tütünün yanma hızını değiştiren başka bir etkendir. Ahşap kutulu tok puro benzeri ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun tuttuğu durumu hesaba katmak yararlıdır yoksa iki ayrı günde çıkan puan farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda denenirse fark net okunur değerlendirme anı seçerken bunu hesaba katın. Temiz hava odadaki kokuları dağıtır, parfüm de algıyı bozar hâlbuki gerçek neden sıklıkla odadaki hava veya esinti çıkar. Değerlendirmeyi her seferinde benzer koşullarda tekrarlamak en tutarlı yoldur. Kapalı bir odada duman yoğunlaşırsa sonraki çubuğun tadı hatalı algılanabilir. Kapı açıklığı sağlamak genellikle yeterlidir. Rüzgar fazla güçlüyse yanış düzeni şaşar.